ÎNTERZONE (architectuur van de rituele ruimte)
Bart Van Dijck voerde zijn doctoraatsonderzoek ÎNTERZONE (architectuur van de rituele ruimte) uit tussen 2021 en 2025 aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten Antwerpen (AP Hogeschool) binnen de onderzoeksgroepen Body & Material Reinvented en Art & Ecology, en Universiteit Antwerpen (ARIA).
Promotoren: Nico Dockx (AP), Walter Weyns (UA) en Paolo Favero (UA)
| PROGRAMMA VRIJDAG 7 NOVEMBER 2025 | |
| 10:40 - 12:30 | Individuele kaartlezingen met de Înterzone Drempelkaarten Enkel op afspraak via bart.vandijck@ap.be |
| 14:00 - 16:00 | PUBLIEKE VERDEDIGING Jury: Gert Verschraegen, Arjen Mulder, Barbara Raes, Els Dietvorst, Elvira Crois, Nico Dockx, Paolo Favero en Walter Weyns |
In dit artistieke doctoraatsonderzoek exploreert beeldend kunstenaar Bart Van Dijck het transformatieve potentieel van kunst en rituelen. Hij onderzoekt hoe een rituele ruimte wordt opgebouwd en hoe deze rituelen een versterkende en helende impact kunnen genereren op de deelnemers.
De voorbije twintig jaar bouwde Bart Van Dijck een hybride artistieke praktijk uit, bestaande uit tekeningen, video’s, documentaire, performances, foto’s, sculpturen en installaties.
Deze werken waren meestal geïnspireerd door folklore, subculturen en rituele samenkomsten. Sinds een aantal jaar ontstond er een verlangen bij hem om deze rituelen niet langer als louter inspiratiebron te beschouwen. De kunstenaar besloot zelf rituelen te vormen met verschillende groepen mensen. De transformatie tot een meer sociale en participatieve praktijk evolueerde en verdiepte dankzij dit onderzoeksproject. Niet langer het beeld, maar de ervaring van de deelnemer staat centraal.
Tijdens de onderzoeksperiode ontwikkelde Van Dijck een aantal participatieve en terugkerende projecten, soms gelinkt aan een specifiek moment in het jaar en soms in samenwerking met andere kunstenaars. Hij beschouwt deze projecten als sociale sculpturen of drempelrituelen, waarin de deelnemers collectief een symbolische drempel overgaan. Deze drempels zijn transitiemomenten, waarbij helings- en groeiprocessen kunnen plaatsvinden. In dit opzicht vormt de slang, die haar oude huid achterlaat om te kunnen groeien, een krachtige metafoor. De titel ‘Înterzone’ verwijst naar deze tussenruimte of tussenfase, die in de antropologie bekend staat als de liminale fase of drempelfase van overgangsrituelen. Înterzone is een tijdelijke, efemere ruimte, waar mensen kunnen samenkomen en gedeelde ervaringen tot stand kunnen brengen in verbinding met elkaar en de (natuurlijke) omgeving.
Înterzone Drempelkaarten
Om zijn onderzoek op een meer poëtische en indirecte manier te ontsluiten, creëerde Van Dijck een kaartenset die bestaat uit 61 tekeningen (Înterzone Drempelkaarten). Het doel van deze kaarten is om een interactie tot stand te brengen, verbeelding en intuïtie te stimuleren en onbewuste kennis te activeren.
